![\"\"](\"http:\/\/100zastu.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/wolff-gie\u0144-i-furia-20180224-pozim-e1519998590247-300x169.jpg\")
\nOgie\u0144 i furia. Bia\u0142y Dom Trumpa
\nPrzek\u0142ad: Magda Witkowska, Bartosz Salbut, Magdalena Moltzan-Ma\u0142kowska
\nWydawnictwo Pr\u00f3szy\u0144ski
\ni S -ka, Warszawa 2018<\/h4>\n
Rekomendacja: 5\/7<\/strong><\/span> (Ivanka Trump) ojca traktowa\u0142a z pewn\u0105 lekko\u015bci\u0105, a nawet ironi\u0105, w co najmniej jednym wywiadzie telewizyjnym na\u015bmiewa\u0142a si\u0119 z jego fryzury. Znajomym cz\u0119sto przedstawia\u0142a specyfik\u0119 tego uczesania: ca\u0142kowicie pozbawiony w\u0142os\u00f3w \u015brodek g\u0142owy \u2013 taka wysepka, wydzielona na skutek zabiegu chirurgicznego zmniejszenia \u0142ysiny \u2013 otoczony zewsz\u0105d bujnymi w\u0142osami, kt\u00f3re s\u0105 zaczesywane ku \u015brodkowi. A stamt\u0105d ku ty\u0142owi i utrwalane specjalnym sprayem. \u017beby by\u0142o zabawniej, podkre\u015bla\u0142a, \u017ce za kolor odpowiada produkt o nazwie Just for Men \u2013 im d\u0142u\u017cej zostawi si\u0119 go na w\u0142osach, tym bardziej ciemniej\u0105. Brak cierpliwo\u015bci Trumpa skutkowa\u0142 tym, \u017ce jego w\u0142osy nabiera\u0142y pomara\u0144czowej barwy.<\/em> Granat w szambie… To \u201estaropolskie\u201d okre\u015blenie idealnie pasuje do edycji \u201eOgnia i furii\u201d Wolffa. Ale wra\u017cenie robi s\u0142abe… Gdyby ksi\u0105\u017cka ameryka\u0144skiego dziennikarza, komentatora i dokumentalisty by\u0142a jedynym w przestrzeni publicznej sygna\u0142em paranoi gromadz\u0105cej si\u0119 przy 1600 Pennsylwania Avenue, Washington DC, wra\u017cenie by\u0142oby parali\u017cuj\u0105ce. Ale g\u0142\u00f3wny lokator Bia\u0142ego Domu i jego sztabowy personel sami z siebie s\u0105 specjalistami w odpalaniu granat\u00f3w. Robi\u0105 to na wyprz\u00f3dki i w zasadzie swoich obywateli ju\u017c przyzwyczaili do zaskakuj\u0105cych efekt\u00f3w pirotechnicznych. I do smrodu… Michael Wolff Ogie\u0144 i furia. Bia\u0142y Dom Trumpa Przek\u0142ad: Magda Witkowska, Bartosz Salbut, Magdalena Moltzan-Ma\u0142kowska Wydawnictwo Pr\u00f3szy\u0144ski i S -ka, Warszawa 2018 Rekomendacja: 5\/7 Ocena ok\u0142adki: 3\/5 Idiota, p\u00f3\u0142analfabeta, narcyz, bezecny erotoman (niepotrzebne skre\u015bli\u0107…) w Gabinecie Owalnym? (Ivanka Trump) ojca traktowa\u0142a z pewn\u0105 lekko\u015bci\u0105, a nawet ironi\u0105, w co najmniej jednym wywiadzie telewizyjnym na\u015bmiewa\u0142a si\u0119 z jego fryzury. Znajomym cz\u0119sto przedstawia\u0142a specyfik\u0119 tego uczesania: ca\u0142kowicie pozbawiony w\u0142os\u00f3w \u015brodek g\u0142owy \u2013 taka wysepka, wydzielona na skutek zabiegu chirurgicznego zmniejszenia \u0142ysiny \u2013 otoczony zewsz\u0105d bujnymi w\u0142osami, kt\u00f3re s\u0105 zaczesywane ku \u015brodkowi. A stamt\u0105d ku ty\u0142owi i utrwalane specjalnym sprayem. \u017beby by\u0142o zabawniej, podkre\u015bla\u0142a, \u017ce za kolor odpowiada produkt o nazwie Just for Men \u2013 im d\u0142u\u017cej zostawi si\u0119 go na w\u0142osach, tym bardziej ciemniej\u0105. Brak cierpliwo\u015bci Trumpa skutkowa\u0142 tym, \u017ce jego w\u0142osy nabiera\u0142y pomara\u0144czowej barwy. (Michael Wolff o wewn\u0105trzfamilijnych stosunkach Trump\u00f3w \u2013 str. 129…) Granat w szambie… To \u201estaropolskie\u201d okre\u015blenie idealnie pasuje do edycji \u201eOgnia i furii\u201d Wolffa. Ale wra\u017cenie robi s\u0142abe… Gdyby ksi\u0105\u017cka ameryka\u0144skiego dziennikarza, komentatora i dokumentalisty by\u0142a jedynym w przestrzeni publicznej sygna\u0142em paranoi gromadz\u0105cej si\u0119 przy 1600 Pennsylwania Avenue, Washington DC, wra\u017cenie by\u0142oby parali\u017cuj\u0105ce. Ale g\u0142\u00f3wny lokator Bia\u0142ego Domu i jego sztabowy personel sami z siebie s\u0105 specjalistami w…<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":946,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"book_review_cover_url":"","book_review_title":"","book_review_series":"","book_review_author":"","book_review_genre":"","book_review_isbn":"","book_review_publisher":"","book_review_release_date":"","book_review_format":"","book_review_pages":"","book_review_source":"","book_review_rating":"","book_review_summary":""},"categories":[25],"tags":[176],"wppr_data":{"cwp_meta_box_check":"No"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/944"}],"collection":[{"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=944"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/944\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1870,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/944\/revisions\/1870"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/946"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=944"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=944"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=944"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\nOcena ok\u0142adki: 3\/5<\/strong><\/span><\/p>\nIdiota, p\u00f3\u0142analfabeta, narcyz, bezecny erotoman (niepotrzebne skre\u015bli\u0107…) w Gabinecie Owalnym?<\/span><\/h3>\n
\n(Michael Wolff o wewn\u0105trzfamilijnych
\nstosunkach Trump\u00f3w \u2013 str. 129…)<\/p>\n
\nMichael Wolff powzi\u0105\u0142 zamiar napisania ksi\u0105\u017cki o pocz\u0105tkach ewentualnej prezydentury Trumpa jeszcze w trakcie kampanii wyborczej \u2013 ot tak, na wszelki wypadek. Podczas wywiadu z kandydatem, wcinaj\u0105cym kube\u0142ek lod\u00f3w waniliowych H\u00e4agen-Dazs, wynegocjowa\u0142 sobie prawo do obserwacji uczestnicz\u0105cej w kampanijnych i wyborczych akcjach, a w ba\u0142aganie panuj\u0105cym ju\u017c po wyborze zainstalowa\u0142 si\u0119 w sztabie w nowojorskich biurach elekta w Trump Tower na Manhattanie za\u015b wkr\u00f3tce potem zaj\u0105\u0142 przez zasiedzenie miejsce… w rogu kanapy w jednym z kluczowych pomieszcze\u0144 biurowych w Zachodnim Skrzydle Bia\u0142ego Domu. Zanim sztabowcy prezydenta po\u0142apali si\u0119, co on w\u0142a\u015bciwie knuje, zd\u0105\u017cy\u0142 przeprowadzi\u0107 ponad 200 oficjalnych wywiad\u00f3w, setki rozm\u00f3w nieformalnych (off the record), a co us\u0142ysza\u0142… Stara\u0142 si\u0119 zachowywa\u0107 jak mucha na \u015bcianie \u2013 nie brz\u0119cza\u0142, nie przypomina\u0142 o swym istnieniu, na razie nie obsrywa\u0142 portret\u00f3w Najja\u015bniejszego Pana, a sztabowcy nie chcieli interweniowa\u0107, bowiem nie mieli poj\u0119cia o powi\u0105zaniach i pe\u0142nomocnictwach Wolffa, za\u015b Trumpa indagowa\u0107 w tej sprawie nie chcieli…
\nGdy pisarz zorientowa\u0142 si\u0119, co w\u0142a\u015bciwie ma w r\u0119ku, zapewne nieco si\u0119 przestraszy\u0142. Ale pokusa opublikowania by\u0142a silniejsza, zw\u0142aszcza \u017ce z prawnego puntu widzenia (a tylko ten w USA si\u0119 liczy) stra\u017cnicy Trumpa, m\u00f3wi\u0105c kolokwialnie, mogli mu skoczy\u0107 na warsztat… No i nade wszystko ta realna ca\u0142kiem pokusa awansu do gromadki milioner\u00f3w pi\u00f3ra mog\u0142a os\u0142odzi\u0107 ewentualne tarapaty… W przysz\u0142o\u015bci \u2013 trudno bowiem sobie wyobrazi\u0107, \u017ce Wolff znalaz\u0142by wielu rozm\u00f3wc\u00f3w na tematy daleko bardziej neutralne ni\u017c kolejna prezydentura czy jaka\u015b inna powa\u017cna afera polityczna podobnego kalibru co trumpizm…
\nOczywi\u015bcie nie spos\u00f3b przytoczy\u0107, stre\u015bci\u0107 czy om\u00f3wi\u0107 ustalenia i hipotezy Wolffa. Zreszt\u0105, m\u00f3wi\u0105c szczerze, samo czytanie tego tekstu to przyjemno\u015b\u0107 z kategorii nie tylko intelektualnych, lecz zgo\u0142a zmys\u0142owych. To trzeba prze\u017cy\u0107 w trakcie lektury \u2013 opowiedzie\u0107 si\u0119 nie da. No i mamy pewien luksus egzystencjalny, kt\u00f3ry nazywam \u201esyndromem jask\u00f3\u0142ki\u201d (nie w znaczeniu ptaka z rodziny Hirundinidae) \u2013 czyli najwy\u017cszego i najbardziej oddalonego od sceny miejsca dla publiczno\u015bci w teatrze: niewiele wida\u0107, s\u0142abo s\u0142ycha\u0107, ale uczestniczymy, uczestniczymy… Nasz luksus w tym przypadku polega na zwolnieniu z konieczno\u015bci poszukiwania odpowiedzi na pytanie, czy 45. prezydent USA Donald Trump jest… chronicznym b\u0119cwa\u0142em umys\u0142owo niezdolnym do kierowania sprawami najpot\u0119\u017cniejszego pa\u0144stwa globu. Uwa\u017camy go za sojusznika, przyjaciela, opiekuna, mentora, wz\u00f3r do na\u015bladowania… Modli\u0107 si\u0119 tylko nale\u017cy, by\u015bmy nigdy nie musieli weryfikowa\u0107 tych mniema\u0144. Ani polega\u0107 na nich, jak na tzw. ostatniej desce ratunku… Ale Amerykanie na to pytanie pr\u0119dzej czy p\u00f3\u017aniej odpowiedzie\u0107 sobie b\u0119d\u0105 musieli (je\u015bli b\u0119dzie im si\u0119 chcia\u0142o; w ko\u0144cu jednak wi\u0119kszo\u015b\u0107 odda\u0142a g\u0142osy Trumpowi i wr\u00f3ci\u0142a do swoich spraw, kt\u00f3re \u2013 mimo urz\u0119dowego optymizmu administracji\u2013 wcale nie id\u0105 najlepiej…).
\nOczywi\u015bcie za\u0142o\u017cy\u0107 nale\u017cy, \u017ce id\u0105c do urn 8 listopada 2016 roku obywatele USA nie wiedzieli, na kogo oddaj\u0105 g\u0142osy. O ile Hillary Clinton nie by\u0142a postaci\u0105 a\u017c tak zagadkow\u0105, o tyle Trump nie zosta\u0142 rozszyfrowany; z punktu widzenia interes\u00f3w opinii publicznej \u2013 to kompletny anonim… Opinie, pogl\u0105dy i wyznawany system warto\u015bci kandydata wy\u0142aniaj\u0105cy si\u0119 z chaosu i agresji werbalnej kampanii to zdaniem analityk\u00f3w \u2013 niezborna kupa nonsensownego g\u00f3wna przyprawiona seksizmem (s\u0142ynne nagranie Billy’ego Busha z NBC o \u0142apaniu kobiet za cipk\u0119…). Amerykanie wszelako nie rozpoznali \u201ewalor\u00f3w\u201d kandydata. A mo\u017ce rozpoznali, tylko tak bardzo potrzebowali zmiany, \u017ce wyparli ze \u015bwiadomo\u015bci prawd\u0119 o Trumpie. No i czego chcieli, to teraz maj\u0105…
\nWolff poczyni\u0142 za\u0142o\u017cenie (bodaj\u017ce s\u0142uszne…), \u017ce Trump wcale nie chcia\u0142 wygra\u0107, chcia\u0142 si\u0119 tylko lepiej wypromowa\u0107 biznesowo… Podobnie kombinowali cz\u0142onkowie jego rodziny, a szczeg\u00f3lnie tzw. Jarvanka \u2013 wymy\u015blona przez sztabowca Steve’a Bannona zbitka imion Jared (Kushner – 36-letni zi\u0119\u0107 prezydenta) i Ivanka (35-letnia ambitna c\u00f3rka…). Jemu zale\u017ca\u0142o na wiarygodno\u015bci kredytowej w bran\u017cy nieruchomo\u015bci, ona chcia\u0142a wypromowa\u0107 mark\u0119 w biznesie mody. Ale gdy zorientowali si\u0119, jakie rzeczywiste frukta podsuwa do konsumpcji w\u0142adza, postanowili oboje w\u0142\u0105czy\u0107 si\u0119 \u2013 prawem kaduka \u2013 do szpicy sztabowej Bia\u0142ego Domu, by tym intensywniej promowa\u0107… samych siebie jako marki rynkowe. Na mocy decyzji Trumpa Kushner jako ortodoksyjnie religijny \u017byd zosta\u0142 nawet kim\u015b w rodzaju stra\u017cnika pokoju na Bliskim i \u015arodkowym Wschodzie! (Dopiero kilka dni temu utraci\u0142 dost\u0119p do informacji tajnych…).
\nPodobnych Kushnerom osobliwych postaci wy\u0142oni\u0142o si\u0119 wi\u0119cej z magmy kampanii. I zacz\u0119li rz\u0105dzi\u0107 Ameryk\u0105 na ca\u0142ego. I po swojemu \u2013 to znaczy k\u0142ami\u0105c, oszukuj\u0105c, prowadz\u0105c jakie\u015b pokr\u0119tne interesy. Szczytem niefrasobliwej g\u0142upoty okaza\u0142y si\u0119 nieformalne spotkania z Rosjanami. Nie ma w nich nic z\u0142ego, ale w ameryka\u0144skim obyczaju politycznym dostatecznie kompromituj\u0105cym deliktem jest sam fakt ich zatajania, a potem zaprzeczanie, \u017ce si\u0119 odby\u0142y. Dzi\u0119ki tej g\u0142upiej wpadce ekipa Trumpa ma dzi\u015b na g\u0142owie \u015bledztwo specjalnego prokuratora, a w tle \u2013 odleg\u0142y, ale mo\u017cliwy impeachment, czyli zdj\u0119cie prezydenta z urz\u0119du…
\nAmeryka\u0144scy politycy (tak\u017ce z nominalnie prezydenckiej Partii Republika\u0144skiej), analitycy, komentatorzy, publicy\u015bci i co \u015bwiatlejsi \u201ecywilni\u201d obywatele wci\u0105\u017c przygl\u0105daj\u0105 si\u0119 poczynaniom swego przyw\u00f3dcy z trwog\u0105 i niedowierzaniem. Wyborcy w swej masie \u2013 jak si\u0119 wydaje \u2013 powoli przywykaj\u0105 do ekscentrycznej, nieprzewidywalnej i idiotycznej prezydentury. A wzmianka o tym, kto ma \u201ewi\u0119kszy guzik\u201d, budzi czujno\u015b\u0107 tylko psychiatr\u00f3w i psychoanalityk\u00f3w. Tezy i pytania Wolffa, po olbrzymim sukcesie wydawniczym ksi\u0105\u017cki (zak\u0142adam, \u017ce kto j\u0105 kupi\u0142, to i przeczyta, a mo\u017ce nawet nieco si\u0119 zaniepokoi…), mog\u0105 troch\u0119 zmieni\u0107 nastawienie Amerykan\u00f3w do Trumpa. Troch\u0119 \u2013 ale czy to wystarczy, by nar\u00f3d zm\u0105drza\u0142? W\u0105tpi\u0119… Procesy historyczne, zw\u0142aszcza w sferze zbiorowej \u015bwiadomo\u015bci i obywatelskiej samowiedzy, nie przebiegaj\u0105 tak g\u0142adko. Ale i tak lektura \u201eOgnia i furii\u201d przysparza osobliwej satysfakcji. Nie, nie czego\u015b w rodzaju Schadenfreude \u2013 wszak jedziemy prawie na jednym w\u00f3zku. Ale satysfakcji obcowania z kawa\u0142kiem dobrej roboty \u2013 na pewno…
\nTomasz Sas<\/strong>
\n(2 03 2018)<\/strong><\/p>\n
\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"