{"id":922,"date":"2018-01-16T03:15:45","date_gmt":"2018-01-16T02:15:45","guid":{"rendered":"http:\/\/100zastu.pl\/?p=922"},"modified":"2020-04-16T16:24:30","modified_gmt":"2020-04-16T14:24:30","slug":"prostota-sila-codziennych-rytualow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/2018\/01\/16\/prostota-sila-codziennych-rytualow\/","title":{"rendered":"Prostota. Si\u0142a codziennych rytua\u0142\u00f3w"},"content":{"rendered":"<h4>Brooke McAlary <img loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-924 alignright\" src=\"http:\/\/100zastu.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/mc-alary-prostota-20180114-poziom-1-300x169.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"169\" srcset=\"https:\/\/100zastu.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/mc-alary-prostota-20180114-poziom-1-300x169.jpg 300w, https:\/\/100zastu.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/mc-alary-prostota-20180114-poziom-1-768x433.jpg 768w, https:\/\/100zastu.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/01\/mc-alary-prostota-20180114-poziom-1-1024x577.jpg 1024w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><br \/>\nProstota. Si\u0142a codziennych rytua\u0142\u00f3w<br \/>\nPrze\u0142o\u017cy\u0142a Bo\u017cena Kosowska<br \/>\nWydawnictwo Literackie, Krak\u00f3w 2018<\/h4>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>Rekomendacja: 2\/7<\/strong><\/span><br \/>\n<span style=\"color: #ff0000;\"><strong>Ocena ok\u0142adki: 4\/5<\/strong><\/span><\/p>\n<h3><span style=\"color: #3366ff;\">Skup si\u0119, oddychaj powoli, zaparz herbat\u0119<br \/>\n\u2013 czyli dobre rady Mamy-Kangurzycy<\/span><\/h3>\n<p>W\u0142a\u015bciwie po jak\u0105 choler\u0119 mam w szafie jedena\u015bcie marynarek, skoro naprawd\u0119 potrzebuj\u0119 tylko sze\u015bciu? Po co mi cztery i p\u00f3\u0142 tysi\u0105ca ksi\u0105\u017cek \u2013 przecie\u017c wystarcz\u0105 trzy tysi\u0105ce? Dlaczego trzymam na p\u00f3\u0142kach ponad pi\u0119\u0107 tuzin\u00f3w przyrz\u0105d\u00f3w (o r\u00f3\u017cnym stopniu zu\u017cycia) do palenia tytoniu, wyd\u0142ubanych z bulw przykorzeniowych \u015br\u00f3dziemnomorskiego krzewu Erica arborea; po co odkurzam te fajki, czyszcz\u0119 i uk\u0142adam, skoro \u017cadna nie jest do niczego potrzebna, odk\u0105d konsylium kardiolog\u00f3w za\u0142o\u017cy\u0142o mi szlaban na u\u017cywk\u0119, spreparowan\u0105 przemy\u015blnie z li\u015bci Nicotiana tabacum L. I w og\u00f3le dok\u0105d i po co si\u0119 tak spiesz\u0119? Po lekturze kr\u00f3tkiego dzie\u0142ka pani McAlary nawiedzi\u0142y mnie powa\u017cne, g\u0142\u0119binowe, szarpi\u0105ce trzewia wyrzuty sumienia&#8230; Nie \u017cyj\u0119 tak, jak nale\u017cy. Szarpi\u0119 si\u0119, rzeczy gromadz\u0119 bez sensu, nie dotrzymuj\u0119 zobowi\u0105za\u0144, porzucam plany, na nic nie mam czasu, du\u017co odk\u0142adam na p\u00f3\u017aniej \u2013 zreszt\u0105 \u201edu\u017co\u201d w tym przypadku to grube niedopowiedzenie; praktycznie wszystko odk\u0142adam do jutra albo dalej&#8230; Co to za \u017cycie? Jeno chaos i gonitwa. \u017beby tak jeszcze w jednym kierunku&#8230; Ale nie \u2013 to wielowektorowa szamotanina bez powtarzaj\u0105cego si\u0119 algorytmu, bez\u0142adna i przypadkowa jak cz\u0105steczkowe ruchy Browna.<br \/>\nWr\u00f3cimy jeszcze do tej nieomal fizycznej metafory. Ale na razie przyznajmy, \u017ce tak si\u0119 nie da \u017cy\u0107. Wi\u0119c jak \u017cy\u0107, panie premierze? &#8211; A dajcie mi wszyscy \u015bwi\u0119ty spok\u00f3j! Nie wiem, nie wiem, jak \u017cy\u0107&#8230; Wiem tylko z grubsza, gdzie szuka\u0107 dopuszczalnego minimum: w lustrze&#8230; Je\u015bli ka\u017cdego kolejnego poranka bez wstr\u0119tu ogl\u0105dacie w\u0142asne odbicie, to znaczy, \u017ce wszystko w porz\u0105dku. A poza tym r\u00f3bta co chceta&#8230;<br \/>\nNie poddam teraz egzegezie tego wezwania \u015bwi\u0119tego Augustyna (dok\u0142adnie \u201ekochaj i r\u00f3b, co chcesz\u201d&#8230;); zreszt\u0105 jako do\u015b\u0107 nieoczekiwane ze strony chrze\u015bcija\u0144skiego filozofa i ojca Ko\u015bcio\u0142a, obros\u0142o ono tak g\u0119stym bluszczem teologicznych interpretacji, \u017ce dzi\u015b nie wiadomo ju\u017c, o co dok\u0142adnie chodzi\u0142o \u015bwi\u0119temu. Prosty przekaz, niewymagaj\u0105cy nijakich t\u0142umacze\u0144, po prostu nast\u0119pcom Augustyna wyda\u0142 si\u0119 a\u017c nadto rewolucyjny, anarchistyczny zgo\u0142a, wr\u0119cz absurdalny, kwestionuj\u0105cy hierarchi\u0119, boski porz\u0105dek \u015bwiata (a w gruncie rzeczy mo\u017ce i nawet sam Dekalog?) &#8211; \u017ce go zostawi\u0107 luzem by\u0142o niepodobna. R\u00f3wnie niepodobna jak dozwoli\u0107, by \u017cycie jednostki \u017cadnej nie podlega\u0142o (poza prawem, obyczajem, zasadami ruchu drogowego, warto\u015bciami, imponderabiliami, regulaminem musztry&#8230;) regulacji. Osobliwie za\u015b \u017cycie duchowe&#8230;<br \/>\nZ \u017cyciem duchowym jako tako radz\u0105 sobie (lub tylko usi\u0142uj\u0105) wielkie religie i systemy magiczne, farmakologia i psychoterapia tudzie\u017c organizacje transcendentalne. Wszystkie one maj\u0105 ambicje holistyczne, ale nie potrafi\u0105 definitywnie przes\u0105dzi\u0107, czy wstawa\u0107 z \u0142\u00f3\u017cka lew\u0105 czy praw\u0105 nog\u0105, a herbat\u0119 miesza\u0107 zgodnie z ruchem wskaz\u00f3wek zegara, czy wprost przeciwnie&#8230; W szczelin\u0119, kt\u00f3rej zasypa\u0107 nie potrafi\u0105 wielkie systemy \u017cyciowej nawigacji (bo nie maj\u0105 recepty na kolejno\u015b\u0107 czynno\u015bci w kuchni ka\u017cdego poranka&#8230;), wciskaj\u0105 si\u0119 pomniejsi szarlatani, czyni\u0105cy sobie obfite \u017ar\u00f3d\u0142o utrzymania z arcyludzkiej, odwiecznej t\u0119sknoty do szcz\u0119\u015bcia, powodzenia, bogactwa, zdrowia i wiecznej m\u0142odo\u015bci. Powszechna i narastaj\u0105ca niemo\u017cno\u015b\u0107 osi\u0105gni\u0119cia wyobra\u017conego szcz\u0119\u015bcia tu i teraz, od natychmiast, jest wielce prawdopodobn\u0105 przyczyn\u0105 lawinowego przyrostu depresji. A t\u0119 leczy\u0107 trzeba, ot co! Wi\u0119c ka\u017cdy, kto prowizorycznie cho\u0107by opanowa\u0142 umiej\u0119tno\u015b\u0107 radzenia sobie z psychicznym do\u0142em, pragnie&#8230; zwr\u00f3ci\u0107 koszty. Najzmy\u015blniej to si\u0119 udaje, gdy jeden z drugim neurotyk napisze poradnik \u2013 jak \u017cy\u0107 w\u0142a\u015bnie: ksi\u0105\u017ck\u0119, bloga czy co\u015b w tym rodzaju. S\u0105 ich tysi\u0105ce, mo\u017ce nawet setki tysi\u0119cy&#8230; Bardziej wyrafinowani, my\u015bl\u0105cy d\u0142ugofalowo, zak\u0142adaj\u0105 szko\u0142y, kursa korespondencyjne, sekty i ko\u015bcio\u0142y.<br \/>\nAustralijska gospodyni domowa Brooke McAlary \u2013 \u017cyj\u0105ca sielsko, bukolicznie w pi\u0119knych okoliczno\u015bciach przyrody na zboczach niewysokich (najwy\u017cszy szczyt na cztery jedynki: 1111 metr\u00f3w&#8230;) G\u00f3r B\u0142\u0119kitnych ko\u0142o Sydney ze stadem kur, m\u0119\u017cem i dzie\u0107mi w pi\u0119knym ogrodzie, kilka lat temu skar\u017cy\u0142a si\u0119 na wypalenie (co jej si\u0119 wypali\u0142o? \u2013 busz wok\u00f3\u0142 posiad\u0142o\u015bci w kt\u00f3rym\u015b z licznych tam\u017ce po\u017car\u00f3w?) i postanowi\u0142a zmieni\u0107 swe \u017cycie (a z nim \u017cycie rodziny). Postanowi\u0142a \u017cy\u0107 wolno i prosto, bez napinki, bez gonitwy. Zacz\u0119\u0142a odgruzowywa\u0107 egzystencj\u0119 i r\u00f3wnolegle oczywi\u015bcie pisa\u0107 bloga \u201eSlow Your Home\u201d, relacjonuj\u0105cego ten remont. Niech followersi wiedz\u0105 \u2013 odrobina ozdrowie\u0144czego ekshibicjonizmu jeszcze nikomu nie zaszkodzi\u0142a, nieprawda\u017c? Cierpienie Brooke polega\u0142o g\u0142\u00f3wnie na niezorganizowaniu; jej poobijana duszyczka \u017cony, matki i gospodyni cierpia\u0142a niewymowne katusze przed za\u015bni\u0119ciem, gdy u\u015bwiadamia\u0142a sobie, \u017ce niczego nie zrobi\u0142a, co sobie zaplanowa\u0142a wczoraj albo najp\u00f3\u017aniej przy rytualnej porannej kawce. No, chodz\u0105cy wyrzut sumienia si\u0119 z niej zrobi\u0142&#8230; Ale wzi\u0119\u0142a si\u0119 w gar\u015b\u0107!<br \/>\n\u201eProstota\u201d jest streszczeniem tego bloga \u2013 ksi\u0105\u017ceczk\u0105 kr\u00f3tk\u0105, bezpretensjonaln\u0105, sporz\u0105dzon\u0105 przejrzy\u015bcie i pogl\u0105dowo, bez pojawiaj\u0105cej si\u0119 jak\u017ce cz\u0119sto w podobnych publikacjach m\u0119tnej filozofii i grafoma\u0144skiej aforystyki. A\u017c mi\u0142o si\u0119 czyta, naprawd\u0119&#8230;<br \/>\nJestem mi\u0142o\u015bnikiem tego rozmna\u017caj\u0105cego si\u0119 w post\u0119pie geometrycznym podgatunku literackiego, czyli poradnik\u00f3w \u2013 jak \u017cy\u0107? Mi\u0142o\u015bnikiem wrednym, cynicznie brutalnym, szyderczym i z\u0142o\u015bliwym. Dostarczaj\u0105 mi one bowiem perwersyjnej rozrywki; osobliwie za\u015b te, u\u017cywaj\u0105ce egzotycznie brzmi\u0105cej terminologii \u2013 jak na przyk\u0142ad hygge, lagom, ikigai (o tym japo\u0144skim fenomenie z Okinawy ju\u017c w blogu pisa\u0142em \u2013 5 marca ubieg\u0142ego roku&#8230;), sisu. kalsarik\u00e4nnit, lykke czy firgun oraz par\u0119 innych. Na d\u017awi\u0119k s\u0142owa hygge mam odruch wymiotny i objawy alergii (wystarczy samo wspomnienie agresywnej emisji \u015bwiec zapachowych&#8230;). Wyleczy\u0107 z takiego wstrz\u0105su anafilaktycznego mo\u017ce tylko wyrafinowany preparat antyhistaminowy, aplikowany w postaci uisge beatha \u2013 wody \u017cycia w j\u0119zyku gaelickim \u2013 czyli po prostu whisky; miarka na dwa palce wystarczy (albo dwie!)&#8230;<br \/>\nAle Mama-Kangurzyca z G\u00f3r B\u0142\u0119kitnych to co\u015b innego. Ona na pocz\u0105tku rzeczywi\u015bcie by\u0142a \u015bmiertelnie przera\u017cona, spanikowana i sfrustrowana. Na szcz\u0119\u015bcie dowiedzia\u0142a si\u0119, \u017ce ludzie wok\u00f3\u0142 niej powoli wypisuj\u0105 si\u0119 z wy\u015bcigu \u2013 i nic si\u0119 im z\u0142ego nie dzieje&#8230; Przeciwnie: oczy odzyskuj\u0105 blask, sylwetki prostuj\u0105 si\u0119, nie\u015bmia\u0142o zaczyna im nawet towarzyszy\u0107 \u015bmiech. Nie zdawkowy, wy\u0107wiczony u\u015bmieszek \u2013 jeno \u015bmiech, taki z g\u0142\u0119bi trzewi. Jakim cudem? Samo zwolnienie tempa nie wystarczy. Mo\u017cesz zwolni\u0107, owszem \u2013 ale nadal b\u0119dziesz tkwi\u0142 w chaosie. Istota zmiany polega na czym\u015b innym \u2013 po zwolnieniu tempa ka\u017cdej czynno\u015bci nale\u017cy nada\u0107 nowy sens, zrobi\u0107 z niej przemy\u015blany, zaplanowany rytua\u0142&#8230; Wy\u015bcigowcy samoobs\u0142uguj\u0105 si\u0119 machinalnie, korzystaj\u0105c z wy\u0107wiczonej bezwiednej w\u0142a\u015bciwo\u015bci umys\u0142u \u2013 tzw. pami\u0119ci mi\u0119\u015bniowej. Wolniacy kontempluj\u0105 drobiazgi, nadaj\u0105 im sens i poz\u00f3r planowego dzia\u0142ania. Lektura dzie\u0142ka McAlary wprawi was w zdumienie i zak\u0142opotanie. Jak to? Mam zanurzy\u0107 si\u0119 ca\u0142o\u015bciowo&#8230; w praniu? Odda\u0107 si\u0119 bez reszty zaparzaniu herbaty?<br \/>\nNo tak&#8230; Bzdura, ale co\u015b w tym jest&#8230; Tylko co? Brooke proponuje \u017cycie wedle rytm\u00f3w i rytua\u0142\u00f3w. Proponuje robienie tylko jednej rzeczy naraz (oraz najwy\u017cej trzech dziennie) i ca\u0142kowite intelektualne oddanie si\u0119 tej czynno\u015bci oraz jej wszelakim implikacjom i skojarzeniom. Proponuje przerwy kontemplacyjne i periodyczne odci\u0119cie si\u0119 od sieci. (Serio?) Tak si\u0119 nie da \u017cy\u0107. Ale mo\u017cna troch\u0119 spr\u00f3bowa\u0107&#8230; Tylko trzeba uwa\u017ca\u0107! Mama McAlary o tym nie wie, wi\u0119c nie uprzedza. Nale\u017cy jednak bra\u0107 pod uwag\u0119 regu\u0142\u0119 ograniczonego, mo\u017ce nawet kontrolowanego nieuporz\u0105dkowania (czyli te wspomniane, chaotyczne ruchy Browna&#8230;). Co by si\u0119 sta\u0142o, gdyby ruchy Browna si\u0119 nagle uporz\u0105dkowa\u0142y \u2013 liniowo czy jako\u015b inaczej, ale uporz\u0105dkowa\u0142y. Matematyczna symulacja nie zostawia z\u0142udze\u0144: natura z\u0142o\u017conej z tych cz\u0105steczek ca\u0142o\u015bci zmieni\u0142aby si\u0119 diametralnie \u2013 a\u017c poza stany ekstremalne. Wniosek? &#8211; dok\u0142adnie uporz\u0105dkowane \u017cycie w skrajnych przypadkach ulegnie anihilacji&#8230; Czytajcie Brooke McAlary, wdra\u017cajcie jej nieg\u0142upie w \u015bcis\u0142ym sensie pomys\u0142y na \u017cycie, ale bez przesady &#8211; zostawcie spory margines ba\u0142aganu, niepewno\u015bci, paranoi. B\u0142agam! Zbyt prosty, uporz\u0105dkowany \u015bwiat jest niezno\u015bny. Jak ka\u017cda utopia&#8230;<br \/>\n<strong>Tomasz Sas&#8217;<\/strong><br \/>\n<strong>(16 01 2018)<\/strong><\/p>\n<hr \/>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Brooke McAlary Prostota. Si\u0142a codziennych rytua\u0142\u00f3w Prze\u0142o\u017cy\u0142a Bo\u017cena Kosowska Wydawnictwo Literackie, Krak\u00f3w 2018 Rekomendacja: 2\/7 Ocena ok\u0142adki: 4\/5 Skup si\u0119, oddychaj powoli, zaparz herbat\u0119 \u2013 czyli dobre rady Mamy-Kangurzycy W\u0142a\u015bciwie po jak\u0105 choler\u0119 mam w szafie jedena\u015bcie marynarek, skoro naprawd\u0119 potrzebuj\u0119 tylko sze\u015bciu? Po co mi cztery i p\u00f3\u0142 tysi\u0105ca ksi\u0105\u017cek \u2013 przecie\u017c wystarcz\u0105 trzy tysi\u0105ce? Dlaczego trzymam na p\u00f3\u0142kach ponad pi\u0119\u0107 tuzin\u00f3w przyrz\u0105d\u00f3w (o r\u00f3\u017cnym stopniu zu\u017cycia) do palenia tytoniu, wyd\u0142ubanych z bulw przykorzeniowych \u015br\u00f3dziemnomorskiego krzewu Erica arborea; po co odkurzam te fajki, czyszcz\u0119 i uk\u0142adam, skoro \u017cadna nie jest do niczego potrzebna, odk\u0105d konsylium kardiolog\u00f3w za\u0142o\u017cy\u0142o mi szlaban na u\u017cywk\u0119, spreparowan\u0105 przemy\u015blnie z li\u015bci Nicotiana tabacum L. I w og\u00f3le dok\u0105d i po co si\u0119 tak spiesz\u0119? Po lekturze kr\u00f3tkiego dzie\u0142ka pani McAlary nawiedzi\u0142y mnie powa\u017cne, g\u0142\u0119binowe, szarpi\u0105ce trzewia wyrzuty sumienia&#8230; Nie \u017cyj\u0119 tak, jak nale\u017cy. Szarpi\u0119 si\u0119, rzeczy gromadz\u0119 bez sensu, nie dotrzymuj\u0119 zobowi\u0105za\u0144, porzucam plany, na nic nie mam czasu, du\u017co odk\u0142adam na p\u00f3\u017aniej \u2013 zreszt\u0105 \u201edu\u017co\u201d w tym przypadku to grube niedopowiedzenie; praktycznie wszystko odk\u0142adam do jutra albo dalej&#8230; Co to za \u017cycie? Jeno chaos i gonitwa. \u017beby tak jeszcze w jednym kierunku&#8230; Ale nie \u2013 to wielowektorowa szamotanina bez powtarzaj\u0105cego si\u0119 algorytmu, bez\u0142adna i&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":925,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"book_review_cover_url":"","book_review_title":"","book_review_series":"","book_review_author":"","book_review_genre":"","book_review_isbn":"","book_review_publisher":"","book_review_release_date":"","book_review_format":"","book_review_pages":"","book_review_source":"","book_review_rating":"","book_review_summary":""},"categories":[85],"tags":[172],"wppr_data":{"cwp_meta_box_check":"No"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/922"}],"collection":[{"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=922"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/922\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1935,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/922\/revisions\/1935"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/925"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=922"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=922"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=922"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}