![\"\"](\"http:\/\/100zastu.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/clinton-20260919-poziom-copy-300x224.jpg\")
\u00a0Pierwszy D\u017centelmen
Prze\u0142o\u017cy\u0142 Maciej Szyma\u0144ski
Dom Wydawniczy Rebis, Pozna\u0144 2026<\/b><\/h3>\n
\u00a0Rekomendacja: 4\/7 Wychwala\u0142em ju\u017c w tym miejscu talent literacki Williama Jeffersona Clintona, 42. prezydenta Stan\u00f3w Zjednoczonych Ameryki P\u00f3\u0142nocnej \u2013 a to za dwa popularne thrillery polityczne: \u201eGdzie jest prezydent?\u201d (opisany w tym blogu 6 lutego 2019 roku) i \u201eC\u00f3rka prezydenta\u201d (rekomendacja z 26 wrze\u015bnia 2022 roku). Oba napisane wsp\u00f3lnie z zawodowym pisarzem, mistrzem gatunku literatury sensacyjnej Jamesem Pattersonem \u2013 oba dobrze przyj\u0119te na rynku tudzie\u017c naprawd\u0119 zgrabne i dorzeczne. Nie ulega\u0142o dla mnie zatem w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce ch\u0142opaki zrobi\u0105 to jeszcze raz. Bo czemu nie? Gwarancja, \u017ce za trzecim razem p\u00f3jdzie r\u00f3wnie dobrze, jak za pierwszymi dwoma, nie by\u0142a wprawdzie stuprocentowa, ale blisko tej liczby \u2013 zaprawd\u0119! No i posz\u0142o… Posz\u0142o jeszcze lepiej, ni\u017c mo\u017cna by\u0142o si\u0119 spodziewa\u0107.<\/p>\n Duet Clinton-Patterson ma bowiem wyposa\u017cenie intelektualne, roz\u0142o\u017cone w idealnych proporcjach wedle potrzeby uprawiania literatury… Patterson jest jednym z kilku tylko obecnych na rynku ameryka\u0144skim opowiadaczy historii najwy\u017cszej pr\u00f3by, majstrem fabu\u0142y tudzie\u017c intrygi (wystarczy przywo\u0142a\u0107 seri\u0119 ksi\u0105\u017cek i scenariuszy z Alexem Crossem). A Bill Clinton? No c\u00f3\u017c \u2013 to zaskakuj\u0105co inteligentny \u201echodz\u0105cy zasobnik\u201d wiedzy tajemnej o ameryka\u0144skich mechanizmach w\u0142adzy (nie tylko na szczeblu federalnym), kt\u00f3ry nadto posiad\u0142 rzadk\u0105 w tych sferach umiej\u0119tno\u015b\u0107 zajmuj\u0105cej i finezyjnej werbalizacji swego do\u015bwiadczenia.<\/p>\n Ju\u017c pierwsze dzie\u0142ko duetu Clinton-Patterson zwiastowa\u0142o znaczny prozatorski potencja\u0142 wynikaj\u0105cy z po\u0142\u0105czenia fabularnych talent\u00f3w pisarza Jamesa z do\u015bwiadczeniem tudzie\u017c \u201eintryganck\u0105\u201d pomys\u0142owo\u015bci\u0105 by\u0142ego prezydenta Billa. W ich opowie\u015bci to urz\u0119duj\u0105cy prezydent ni mniej, ni wi\u0119cej… walczy z broni\u0105 w r\u0119ku z terrorystami na ulicach Waszyngtonu i w lasach Wirginii. Druga robota duetu Clinton-Patterson jest jeszcze lepsza \u2013 oczywi\u015bcie w formule thrillera \u2013 oto powodowany potrzeb\u0105 zemsty islamski terrorysta porywa c\u00f3rk\u0119 by\u0142ego prezydenta (sk\u0105din\u0105d te\u017c weterana si\u0142 specjalnych, bodaj\u017ce Navy Seals). I zabawa rozkr\u0119ca si\u0119 na ca\u0142ego. Bill Clinton naprawd\u0119 sporo wie…<\/p>\n Ale co takiego ch\u0142opcy wykonali w trzecim podej\u015bciu? Co sprawi\u0142o, \u017ce jako\u015bciowo to zupe\u0142nie nowa i du\u017co lepsza fabu\u0142a, aczkolwiek nadal \u201eprezydencka\u201d jak cholera? No c\u00f3\u017c \u2013 na pocz\u0105tek wystarczy\u0142o poczynienie pewnych zaw\u0119\u017ale\u0144 i komplikacji formy tudzie\u017c u\u017cytych z wpraw\u0105 narz\u0119dzi narracyjnych. Nowo\u015bci\u0105 jest wprowadzenie pierwszoosobowego narratora, kt\u00f3ry wprawdzie jest w zasadzie pierwszoplanowym protagonist\u0105 w tej opowie\u015bci, ale wcale nie najwa\u017cniejszym i na pewno nie wszystkowiedz\u0105cym ani obiektywnym. Przeciwnie: usytuowany jest jako g\u0142\u0119boko psychologicznie zmotywowany przeciwnik postaci tytu\u0142owej, wok\u00f3\u0142 kt\u00f3rej kr\u0119ci si\u0119 ca\u0142a intryga. A do tego jest… czarnosk\u00f3r\u0105 kobiet\u0105, prawniczk\u0105 i aktywistk\u0105 oraz \u017cyciow\u0105 (w tym tak\u017ce profesjonaln\u0105) partnerk\u0105 pewnego niezale\u017cnego freelancera-dziennikarza \u015bledczego, kt\u00f3ry \u0142apie trop i trzyma chwytem godnym pitbulla. Takie \u201eboczne\u201d usytuowanie narratora sprawia, \u017ce tok opowie\u015bci \u2013 i tak z za\u0142o\u017cenia nieliniowy \u2013 staje si\u0119 jeszcze bardziej zakr\u0119cony. Narratorka Brea Cooke jest z natury rzeczy osob\u0105 nie zawsze i nie w ka\u017cdym momencie fabu\u0142y najlepiej poinformowan\u0105; bywaj\u0105 chwile, \u017ce czytelnicy s\u0105 dalej z akcj\u0105 ni\u017c ona. A to sprawia, \u017ce miast tropi\u0107 fabu\u0142\u0119, tropimy narratork\u0119. Jak\u017ce\u017c sobie ona radzi z zagadkami mianowicie \u2013 z zagadkami, kt\u00f3re my ju\u017c znamy. To bardzo zag\u0119szcza lektur\u0119…<\/p>\n Ale co w\u0142a\u015bciwie wykoncypowa\u0142 duet Clinton-Patterson? No c\u00f3\u017c \u2013 intryga zaczyna si\u0119 od ma\u0142ego terremoto<\/i> (wedle wskaza\u0144 Hitchcocka) \u2013 a potem jest jeszcze ostrzej. Brea i wspomniany ju\u017c jej przyjaciel Garrett Wilson dostaj\u0105 cynk od zaufanego informatora: siedemna\u015bcie lat temu rzekomo zaginion\u0105 Suzanne Bonanno, cheerleaderk\u0119 dru\u017cyny futbolowej New England Patriots, w rzeczywisto\u015bci zamordowano, a sprawc\u0105 by\u0142 niejaki Cole Wright, w\u00f3wczas czo\u0142owy napastnik tej\u017ce dru\u017cyny. Nie by\u0142oby problemu, a sprawa zmierza\u0142aby rze\u015bkim krokiem ku ca\u0142kowitemu zapomnieniu, gdyby nie zmiana statusu podejrzanego w tak zwanym mi\u0119dzyczasie \u2013 obecnie Cole Wright jest Pierwszym D\u017centelmenem USA, m\u0119\u017cem prezydentki Madeline Parson Wright. Takiego obrotu sprawy nie spos\u00f3b zamie\u015b\u0107 pod dywan, nie spos\u00f3b te\u017c poprzesta\u0107 na tabloidowej, jednodniowej sensacji. Brea i Garrett proponuj\u0105 powa\u017cn\u0105 ksi\u0105\u017ck\u0119 polityczn\u0105 renomowanemu wydawcy…<\/p>\n Ale ich \u015bledztwo posuwa\u0142o si\u0119 do\u015b\u0107 \u015blamazarnie \u2013 nic w tym dziwnego: po siedemnastu latach trudno o wiarygodnych \u015bwiadk\u00f3w, dowody czy dokumenty, nie m\u00f3wi\u0105c o dost\u0119pie do akt policyjnych. No i nie wszyscy chcieli gada\u0107, a dwoje detektyw\u00f3w-amator\u00f3w nie dysponowa\u0142o przecie\u017c \u017cadnymi instytucjonalnymi, prawnymi (policyjnymi czy prokuratorskimi) \u015brodkami nacisku. Ani bud\u017cetem wystarczaj\u0105cym na kupowanie wspomnie\u0144, zezna\u0144 czy starych pami\u0105tek. Lecz nagle \u2013 troch\u0119 na zasadzie deus ex machina<\/i> \u2013 w intrydze pojawia si\u0119 prze\u0142om. Drog\u00f3wka w stanie New Hampshire zatrzymuje pijanego kierowc\u0119 nissana sentry, a w baga\u017cniku sedana odkrywa… stary szkielet m\u0142odej kobiety. Tyle zosta\u0142o z zaginionej Suzanne Bonanno, urodziwej cheerleaderki Patriot\u00f3w.<\/p>\n Od tego momentu wystarczy, \u017ce za spraw\u0119 we\u017amie si\u0119 ambitny tandem, zestawiony z ambitnej policjantki stanowej i jeszcze ambitniejszego zast\u0119pcy prokuratora stanowego. Pierwszy D\u017centelmen staje przed \u0142aw\u0105 przysi\u0119g\u0142ych i zostaje uznany za winnego. Jak do tego dosz\u0142o i co si\u0119 po drodze sta\u0142o? To ju\u017c sami sobie przeczytacie \u2013 mamy wszak umow\u0119, by nie spojlerowa\u0107… Zreszt\u0105 to w robocie duetu Clinton-Patterson jest w sumie najciekawsze \u2013 czyli dochodzenie do prawdy, \u201eprawdy\u201d i g\u00f3wnoprawdy. Wiedza i umiej\u0119tno\u015bci fabularne obu pan\u00f3w wydaj\u0105 si\u0119 by\u0107 niezmierzone…<\/p>\n Ale to nie koniec. Obaj panowie doskonale wiedz\u0105 te\u017c, jakie s\u0105 zasady etyczne pisania o prezydentach USA w literaturze popularnej, komercyjnej g\u0142\u00f3wnego nurtu, czyli licz\u0105cej si\u0119 w \u017cyciu publicznym i zale\u017cnej od opinii powszechnej. Ot\u00f3\u017c przypomina to nieco nies\u0142awnej pami\u0119ci hollywoodzki Kodeks Haysa, cho\u0107 nigdy nie zosta\u0142o skodyfikowane, spisane i nawet wydrukowane, jak tamten dokument (znany pod nazwiskiem… dyrektora generalnego poczty federalnej), ustanawiaj\u0105cy regu\u0142y cenzury, dopuszczaj\u0105ce do obrotu dzie\u0142a artystycznej kinematografii. W przypadku literatury regu\u0142y s\u0105 ledwie dorozumiane, nieostre i dobrowolne, ale akceptowane zbiorowo. Zatem w literaturze popularnej, rozrywkowej nigdy i pod jakimkolwiek pozorem nie mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107, i\u017c prezydent i jego Pierwszy Partner (niezale\u017cnie od p\u0142ci, rasy czy czegokolwiek) jest przest\u0119pc\u0105, a zbrodniarzem w szczeg\u00f3lno\u015bci. Autorytet urz\u0119du i urz\u0119dnika obieranego w trybie powszechnej elekcji powinien przecie\u017c by\u0107 niepokalany \u2013 przynajmniej w tej sferze ekstremalnego moralnego napi\u0119cia; przecie miliony g\u0142osuj\u0105cych Amerykan\u00f3w nie mog\u0105 si\u0119 a\u017c tak myli\u0107, by wybiera\u0107 Z\u0142o… Wi\u0119c koniec historii \u201ePierwszego D\u017centelmena\u201d te\u017c inny by\u0107 nie mo\u017ce. Immunitet moralny Billa Clintona tak daleko nie si\u0119ga.<\/p>\n Pomin\u0105wszy wszak\u017ce te ograniczenia i sporo naiwnych uproszcze\u0144, lektura trzeciego w dorobku duetu Clinton-Patterson thrillera politycznego, to przyjemno\u015b\u0107 w stanie czystym. Nie ulega w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce powinni (je\u015bli zd\u0105\u017c\u0105!) co\u015b jeszcze r\u00f3wnie zajmuj\u0105cego upichci\u0107…<\/p>\n Tomasz Sas Bill Clinton, James Patterson \u00a0\u00a0Pierwszy D\u017centelmen Prze\u0142o\u017cy\u0142 Maciej Szyma\u0144ski Dom Wydawniczy Rebis, Pozna\u0144 2026 Rekomendacja: 4\/7 Ocena ok\u0142adki: 3\/5 Z otch\u0142ani Bia\u0142ego Domu Wychwala\u0142em ju\u017c w tym miejscu talent literacki Williama Jeffersona Clintona, 42. prezydenta Stan\u00f3w Zjednoczonych Ameryki P\u00f3\u0142nocnej \u2013 a to za dwa popularne thrillery polityczne: \u201eGdzie jest prezydent?\u201d (opisany w tym blogu 6 lutego 2019 roku) i \u201eC\u00f3rka prezydenta\u201d (rekomendacja z 26 wrze\u015bnia 2022 roku). Oba napisane wsp\u00f3lnie z zawodowym pisarzem, mistrzem gatunku literatury sensacyjnej Jamesem Pattersonem \u2013 oba dobrze przyj\u0119te na rynku tudzie\u017c naprawd\u0119 zgrabne i dorzeczne. Nie ulega\u0142o dla mnie zatem w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce ch\u0142opaki zrobi\u0105 to jeszcze raz. Bo czemu nie? Gwarancja, \u017ce za trzecim razem p\u00f3jdzie r\u00f3wnie dobrze, jak za pierwszymi dwoma, nie by\u0142a wprawdzie stuprocentowa, ale blisko tej liczby \u2013 zaprawd\u0119! No i posz\u0142o… Posz\u0142o jeszcze lepiej, ni\u017c mo\u017cna by\u0142o si\u0119 spodziewa\u0107. Duet Clinton-Patterson ma bowiem wyposa\u017cenie intelektualne, roz\u0142o\u017cone w idealnych proporcjach wedle potrzeby uprawiania literatury… Patterson jest jednym z kilku tylko obecnych na rynku ameryka\u0144skim opowiadaczy historii najwy\u017cszej pr\u00f3by, majstrem fabu\u0142y tudzie\u017c intrygi (wystarczy przywo\u0142a\u0107 seri\u0119 ksi\u0105\u017cek i scenariuszy z Alexem Crossem). A Bill Clinton? No c\u00f3\u017c \u2013 to zaskakuj\u0105co inteligentny \u201echodz\u0105cy zasobnik\u201d wiedzy tajemnej o ameryka\u0144skich mechanizmach w\u0142adzy (nie tylko na szczeblu…<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":5705,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"book_review_cover_url":"","book_review_title":"","book_review_series":"","book_review_author":"","book_review_genre":"","book_review_isbn":"","book_review_publisher":"","book_review_release_date":"","book_review_format":"","book_review_pages":"","book_review_source":"","book_review_rating":"-1","book_review_summary":""},"categories":[5,13,393],"tags":[238,239],"wppr_data":{"cwp_meta_box_check":"No"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5702"}],"collection":[{"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5702"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5702\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5706,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5702\/revisions\/5706"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5705"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5702"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5702"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5702"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
Ocena ok\u0142adki: 3\/5<\/b><\/span><\/p>\nZ otch\u0142ani Bia\u0142ego Domu<\/b><\/u><\/span><\/h2>\n
(19 09 2026)<\/b><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"