{"id":3868,"date":"2023-02-08T01:58:52","date_gmt":"2023-02-08T00:58:52","guid":{"rendered":"http:\/\/100zastu.pl\/?p=3868"},"modified":"2023-03-30T16:28:10","modified_gmt":"2023-03-30T14:28:10","slug":"reguly-na-czas-chaosu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/2023\/02\/08\/reguly-na-czas-chaosu\/","title":{"rendered":"Regu\u0142y na czas chaosu"},"content":{"rendered":"\n

Tomasz Stawiszy\u0144ski\u00a0<\/strong><\/h3>\n

\"\"<\/p>\n


Regu\u0142y na czas chaosu <\/strong>
Wydawnictwo Znak litera nova, Krak\u00f3w 2022<\/strong><\/h3>\n

Rekomendacja: 5\/7 <\/strong><\/span>
Ocena ok\u0142adki: 4\/5<\/strong><\/span><\/p>\n

Kto wypad\u0142 z ram, a komu daleko jeszcze…<\/u><\/strong><\/span><\/h2>\n

Jak \u015bwiat \u015bwiatem, epoki wzgl\u0119dnej stabilizacji i spokoju wydarza\u0142y si\u0119 niezwykle rzadko, cho\u0107 wydaje si\u0119, \u017ce by\u0142y one i s\u0105 nadal g\u0142\u00f3wnym celem gatunku ludzkiego, kt\u00f3ry w swej zbiorowej m\u0105dro\u015bci niezachwianie mniema, \u017ce stan r\u00f3wnowagi, zbalansowanej i sprawiedliwej stabilno\u015bci oraz \u0142agodnego dobrobytu i dobrostanu tudzie\u017c pokoju \u2013 jest nie tylko po\u017c\u0105danym postulatem \u2013 lecz \u017ce si\u0119 po prostu wszystkim nale\u017cy. Aurea prima sata est aetas<\/i>… Marzenia, utopie, fantazje tym cz\u0119\u015bciej i intensywniej zajmuj\u0105 przestrze\u0144 wewn\u0105trzgatunkowej wymiany my\u015bli, im rzadziej komukolwiek udaje si\u0119 cho\u0107 na chwilk\u0119 co\u015b z tych wizji zrealizowa\u0107.<\/p>\n

Przeto banalne z pozoru pytanie \u2013 jak \u017cy\u0107? – chocia\u017c po s\u0142awetnej werbalnej szar\u017cy pewnego Paprykarza w kierunku Premiera nabra\u0142o nawet charakteru memicznego \u2013 wcale nie wydaje si\u0119 prostackie i g\u0142upie. Ono oznacza tylko, \u017ce wielu ludzi albo naprawd\u0119 nie ma poj\u0119cia, co pocz\u0105\u0107 z darem egzystencji, albo w trakcie tej\u017ce egzystencji wiedz\u0119 potrzebn\u0105 do \u017cycia utraci\u0142o, wzgl\u0119dnie utraci\u0142o wiar\u0119, nadziej\u0119 lub poczucie przynale\u017cno\u015bci (z ca\u0142ym jego sztafa\u017cem zobowi\u0105za\u0144, rytua\u0142\u00f3w i rutynowych powinno\u015bci, kt\u00f3rych wype\u0142nianie utrzymuje przy \u017cyciu…). Gdy \u015bwiat nie by\u0142 jeszcze tak dynamiczny jak dzi\u015b, zbiorowo\u015bci ludzkie wytwarza\u0142y regu\u0142y organizacji i wedle nich \u017cy\u0142y d\u0142ugo \u2013 po kilka pokole\u0144 \u2013 nim pojawi\u0142y si\u0119 zmiany, wp\u0142ywaj\u0105ce na modyfikacj\u0119 tych\u017ce regu\u0142.<\/p>\n

Ta wzgl\u0119dna sta\u0142o\u015b\u0107 zasad samej techniki \u017cycia i ich moralnej interpretacji zbudowa\u0142a tak\u017ce pewien typ zbiorowej m\u0105dro\u015bci, pozwalaj\u0105cej radzi\u0107 sobie z chwilowymi perturbacjami egzystencji (typu wojna, zamieszki, g\u0142\u00f3d, zaraza, inwazja jakich\u015b plag matki natury) b\u0105d\u017a osobnikami odstaj\u0105cymi od normy (samozwa\u0144czymi wodzami, prorokami, awanturnikami czy m\u0105dralami). A przynajmniej tak by\u0142o do niedawna \u2013 zbiorowa m\u0105dro\u015b\u0107 z ostentacyjn\u0105 wynios\u0142o\u015bci\u0105 olewa\u0142a strug\u0105 ciep\u0142ego moczu wszelkie dysfunkcyjne perturbacje (i ludzi tymi zak\u0142\u00f3ceniami zagra\u017caj\u0105cych sta\u0142o\u015bci tego\u017c \u015bwiata) na spetryfikowanej (czyli w gruncie rzeczy wy\u0142o\u017conej kamieniami…) \u015bcie\u017cce umiarkowanego post\u0119pu w granicach prawa (to z Ha\u0161<\/span>ka, gdyby kto\u015b zapomnia\u0142…). Natura zbiorowej m\u0105dro\u015bci taka bowiem jest, \u017ce nie lubi rewolucji i rewolucjonist\u00f3w; toleruje jedne i drugich tylko w warunkach skrajnej ostateczno\u015bci.<\/p>\n

Ale od pewnego czasu zacz\u0119\u0142o dawa\u0107 o sobie zna\u0107 pogardzane przez licznych wsp\u00f3\u0142czesnych my\u015blicieli (acz nie wszystkich…) stare dobre prawo dialektyki – to, wedle kt\u00f3rego ilo\u015b\u0107 przechodzi w jako\u015b\u0107. \u201eHegelianie\u201d i \u201emarksowicze\u201d pomog\u0105 wam t\u0119 my\u015bl rozwin\u0105\u0107 \u2013 na mnie nie liczcie; z talmudycznej metodologii i terminologii \u201ediamatu\u201d zawsze by\u0142em s\u0142aby… W ka\u017cdym razie od pewnego czasu na wspomnianej ju\u017c \u015bcie\u017cce umiarkowanego post\u0119pu w granicach prawa obserwuje si\u0119 skokowy wzrost zak\u0142\u00f3ce\u0144 i wyrojenie si\u0119 (w stylu szara\u0144czy) ludzi powa\u017cnie zaburzonych lub oddaj\u0105cych si\u0119 teoriom, hipotezom, pogl\u0105dom do tej pory nie mieszcz\u0105cym si\u0119 na wspomnianej \u015bcie\u017cce. Innymi s\u0142owy: nowa powstaje jako\u015b\u0107 – uwodzicielska, leciutka, \u0142atwa i przyjemna. A rozum \u2013 jak to on \u2013 zostaje w tyle…<\/p>\n

Ten wzrost zak\u0142\u00f3ce\u0144 sk\u0142onny jestem przypisywa\u0107 post\u0119pom technologii komunikacji (komunikacji w sensie intelektualnym, nie transportowym). Niegdy\u015b bowiem narz\u0119dzia komunikacji by\u0142y nieliczne i w zasadzie elitarne (w sensie posiadania), ba \u2013 nawet zmonopolizowane, a poza tym kontrolowane (takie s\u0142\u00f3wko na \u201ec\u201d \u2013 cenzura znaczy \u2013 pami\u0119tacie?). W tamtej dawnej republice uczestnicy komunikacji to byli nieliczni uprzywilejowani aktywni nadawcy i masowi (czytaj: bierni…) odbiorcy. Teraz eksplozja mo\u017cliwo\u015bci technicznych sprawia, \u017ce sprawcza nadawczo\u015b\u0107 w sferze komunikacji szalenie si\u0119 upowszechni\u0142a i zdemokratyzowa\u0142a, a pod pozorem wolno\u015bci wymkn\u0119\u0142a si\u0119 spod kontroli.<\/p>\n

Mo\u017ce za kilka pokole\u0144 wykszta\u0142c\u0105 si\u0119 mechanizmy samoograniczania \u2013 w drodze niemal\u017ce genetycznej ewolucji, by po prostu wsp\u00f3lne \u017cycie sta\u0142o si\u0119 mo\u017cliwe i komfortowe. Ale na razie upowszechniona sprawcza nadawczo\u015b\u0107 komunikacyjna szparko buduje \u2013 obok, prawie r\u00f3wnolegle do \u015bcie\u017cki umiarkowanego post\u0119pu w granicach prawa \u2013 autostrad\u0119 g\u0142upoty. Jest ju\u017c tego tyle, \u017ce niekt\u00f3rzy badacze przestali definiowa\u0107 zjawisko jako nieregularno\u015b\u0107, turbulencj\u0119 czy chwilowe za\u0107mienie umys\u0142owe. Przypisuj\u0105 tej sferze symetrycznie drug\u0105 normalno\u015b\u0107! Wedle tego podej\u015bcia epistemologicznego fakty nie r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 od \u201efak\u00f3w\u201d, prawda od fa\u0142szu, hipotezy od zmy\u015ble\u0144, logika od objawienia, fizyka kwantowa od metafizyki spirytualnej, wiara za\u015b nie r\u00f3\u017cni si\u0119 od do\u015bwiadczenia. Dwa \u015bwiaty r\u00f3wnoleg\u0142e powsta\u0142y jako szczelne banie \u2013 a mi\u0119dzy nimi chaos. Za\u015b w og\u00f3le to poziom kretynizmu pomieszanego z wulgarnym mistycyzmem przekracza ju\u017c t\u0119 wysoko\u015b\u0107, na kt\u00f3rej zwyczajowo rozwiesza si\u0119 przewody trakcji tramwajowej…<\/p>\n

I co z tym zrobi\u0107? Co\u015b warto, cokolwiek \u2013 byle nie przyzwyczaja\u0107 si\u0119. Chaos jako \u015brodowisko funkcjonowania ludzkiego gatunku ma bowiem wyrazist\u0105, dominuj\u0105c\u0105 tendencj\u0119 do samoutrwalania si\u0119, do samoutwardzania. To, co p\u0142ynne \u2013 krzepnie. To, co jasne \u2013 ciemnieje. Nieuporz\u0105dkowane, dowolne fluktuacje zdarze\u0144 zastygaj\u0105 jako p\u0119ta za\u0142o\u017cone my\u015blom i czynom. Chaos za\u015b staje si\u0119 warto\u015bci\u0105 sam\u0105 w sobie – ustrojow\u0105, niemal\u017ce konstytucyjn\u0105.<\/p>\n

Tomasz Stawiszy\u0144ski postanowi\u0142 temu zaradzi\u0107, oferuj\u0105c zaniepokojonym, ale wci\u0105\u017c jeszcze my\u015bl\u0105cym, swoiste regu\u0142y dyscypliny intelektualnej, a nawet sui generis<\/i> wysi\u0142ku m\u00f3zgowego, co mo\u017ce by\u0107 niezbyt mile widziane w niekt\u00f3rych kr\u0119gach symetryst\u00f3w, u\u0142atwiaczy, poszukiwaczy prostych alternatyw. Czy w og\u00f3le zwolennik\u00f3w chaosu jako takiego. Im wi\u0119kszy bowiem bardak (czy burdel zgo\u0142a) w sferze intelektualnej, tym \u0142atwiej omami\u0107, sprowadzi\u0107 na manowce, oskuba\u0107 i zwia\u0107 z fors\u0105 na Bermudy. Za\u0142o\u017cy\u0107 zatem mo\u017cna bez pud\u0142a, i\u017c cz\u0119\u015b\u0107 znaczna uczestnik\u00f3w \u017cycia publicznego, rozproszonych i zredukowanych do kont w mediach spo\u0142eczno\u015bciowych, uczestnik\u00f3w nadawczo-odbiorczych pasm komunikacji w og\u00f3le nie jest zainteresowana przywracaniem porz\u0105dku w sferze my\u015bli. Foliarz, antyszczepionkowiec, p\u0142askoziemca i ka\u017cda inna swo\u0142ocz tego gatunku w chaosie najlepiej si\u0119 czuje. Takie klimaty gwarantuj\u0105 mu bowiem, pr\u00f3cz wolno\u015bci \u2013 ma si\u0119 rozumie\u0107 \u2013 tak\u017ce ca\u0142kowit\u0105 intelektualn\u0105 bezkarno\u015b\u0107. I o to chodzi. Przeto \u201eRegu\u0142y na czas chaosu\u201d do niczego nie przydadz\u0105 si\u0119 odpornym na postulat my\u015blenia rycerzom chaosu…<\/p>\n

Ale wszyscy, kt\u00f3rzy maj\u0105 na sztandarach wypisan\u0105 dewiz\u0119 \u201ede omnibus dubitandum\u201d<\/i>, winni regu\u0142y Stawiszy\u0144skiego trzyma\u0107 przy \u0142\u00f3\u017cku i wieczorem odczytywa\u0107 po par\u0119 stron (przynajmniej jedn\u0105 regu\u0142\u0119 z wszystkich jedenastu) ku dobrej pami\u0119ci i nieustannemu \u0107wiczeniu. Nie ma bowiem w naszym j\u0119zyku lepszego kompendium \u2013 a w\u0142a\u015bciwie umys\u0142owego itinerarium<\/i> \u2013 dla potrzebuj\u0105cych chaosowi si\u0119 przeciwstawia\u0107. A sam\u0105 lektur\u0119 rozpocz\u0105\u0107 trzeba koniecznie od regu\u0142 numer jeden i numer dwa (i te najcz\u0119\u015bciej powtarza\u0107). Potem kolejno\u015b\u0107 mo\u017ce by\u0107 randomowa lub cho\u0107by wedle osobistych upodoba\u0144. Nie bez powodu taki porz\u0105dek ustanowi\u0142 autor.<\/p>\n

Regu\u0142a pierwsza najwa\u017cniejsza jest i tyczy si\u0119… ko\u0144ca \u015bwiata. Idzie w niej bowiem o to, by nie ulega\u0107 samozwa\u0144czym piewcom-je\u017ad\u017acom Apokalipsy ani w\u0142asnym l\u0119kom, \u017ce oto koniec \u015bwiata ju\u017c bliski. Wedle jednego z nurt\u00f3w ma on mie\u0107 charakter totalny, unicestwiaj\u0105cy wszystkich i wszystko \u2013 bez wyboru, bez wyj\u0105tku. Ergo: nie ma \u017cadnego usprawiedliwionego intelektualnie powodu, by si\u0119 nim przejmowa\u0107 czy cho\u0107by zajmowa\u0107. Drugi nurt apokalipsy wywodz\u0105cy si\u0119 z mitu paruzji, czyli powt\u00f3rnego przyj\u015bcia boskiego pe\u0142nomocnika na \u015bwiat, wymaga pewnego wysi\u0142ku umys\u0142owego, bowiem w nim zak\u0142ada si\u0119, \u017ce nast\u0105pi co\u015b w rodzaju przej\u015bcia do innego wymiaru, gdy nasz \u015bwiat si\u0119 kolizyjnie lub bezkolizyjnie zako\u0144czy (Ech, ten nieszcz\u0119sny Fukuyama z jego ko\u0144cem Historii!). Ocaleni zostan\u0105 wedle zas\u0142ug lub ci, co specjalnie si\u0119 postaraj\u0105 (ewakuacyjni survivalowcy jacy\u015b czy atomowi preppersi-przetrwalnicy…). To jest wizja uwodzicielska i – co tu ukrywa\u0107 \u2013 obiecuj\u0105co atrakcyjna. Tak atrakcyjna, \u017ce odbieraj\u0105ca ch\u0119\u0107, wol\u0119 robienia czegokolwiek z tym, co tu i teraz. A to przecie\u017c wa\u017cniejsze, bo apokalipsa nie nadejdzie jutro i nie od razu.<\/p>\n

Po drugie za\u015b Stawiszy\u0144ski domaga si\u0119 od nas, by wydatnie ograniczy\u0107 frekwentowanie w mediach spo\u0142eczno\u015bciowych. Wyj\u015b\u0107 z nich ca\u0142kowicie \u2013 chyba si\u0119 nie da; to dzi\u015b ju\u017c ca\u0142kowicie nierealny postulat. Ale lajkowa\u0107 i udost\u0119pnia\u0107 zdecydowanie mniej \u2013 to wykonalne. Czemu tak trzeba? Bo media te robi\u0105 z nas idiot\u00f3w \u2013 no, mo\u017ce tylko p\u00f3\u0142g\u00f3wk\u00f3w, ale robi\u0105… Gdy par\u0119 lat temu oboje z \u017con\u0105 przyst\u0105pili\u015bmy do komuny posiadaczy smartfon\u00f3w, nabywaj\u0105c dwa identyczne aparaty, mieli\u015bmy wgrane identyczne komplety aplikacji, przegl\u0105darek, generator\u00f3w tudzie\u017c poszukiwaczy informacji aktualnych i wiedzy wszelakiej. Dzi\u015b nasze dwa aparaty niepostrze\u017cenie znalaz\u0142y si\u0119 w dw\u00f3ch r\u00f3\u017cnych \u015bwiatach, dw\u00f3ch informacyjnych ba\u0144kach. Ona, opr\u00f3cz liberalnej z gruntu porcji wiedzy o politycznych sprawkach tego \u015bwiata (mam podobnie), dostaje informacje, analizy i recenzje ze \u015bwiata kultury, reklamy mody i arcybogaty serwis kulinari\u00f3w. W moim smartfonowym universum<\/i> dominuj\u0105 informacje sportowe (na czele ze szczeg\u00f3\u0142ami europejskich lig pi\u0142karskich), analizy polityczne i militarne; czasem jaka\u015b go\u0142a baba si\u0119 przemknie albo samoch\u00f3d \u2013 no i reklamy tudzie\u017c recenzje z rynku ksi\u0105\u017cek pojawiaj\u0105 si\u0119 masowo. Po latach algorytmy i inne ukryte mechanizmy sterowania dost\u0119pem do informacji zamkn\u0119\u0142y nas w dw\u00f3ch r\u00f3\u017cnych \u015bwiatach. I ka\u017cdy tak ma \u2013 idzie wszak\u017ce o to, by si\u0119 czasem wy\u0142\u0105czy\u0107 i samodzielnie wytropi\u0107 to i owo w licznych mg\u0142awicach i chmurach z zasobami. Niewolnicy algorytm\u00f3w \u2013 zrzu\u0107cie p\u0119ta i \u0142\u0105czcie si\u0119, by tropi\u0107 \u015bwiat prawdziwy! Jaki jest \u2013 i nie da\u0107 si\u0119 nabiera\u0107 temu \u015bwiatu, kt\u00f3ry nie jest…<\/p>\n

Z wielu osobistych wzgl\u0119d\u00f3w (pa\u0144stwo si\u0119 domy\u015blacie…) mocn\u0105 atencj\u0105 darz\u0119 te\u017c regu\u0142\u0119 dziewi\u0105t\u0105 Stawiszy\u0144skiego. O potrzebie \u2013 ba! – konieczno\u015bci (lub paradoksie!) czytania ksi\u0105\u017cek. Gdy struktura codzienno\u015bci (czyli jej rama), pozwalaj\u0105ca dot\u0105d bez trudu ogarn\u0105\u0107 problemy, chwieje si\u0119 tak, \u017ce nie mo\u017cna z niej bezpiecznie korzysta\u0107, gor\u0105czkowo szukamy sposobu, by mimo wszystko co\u015bkolwiek zrozumie\u0107. Naturalnym wydawa\u0142oby si\u0119 aktywnie przeciwdzia\u0142a\u0107, co\u015b raczej robi\u0107 ni\u017c nie robi\u0107. A tu Stawiszy\u0144ski paradoksalnie poniek\u0105d proponuje, by miast ulega\u0107 presji imperatywu natychmiastowego dzia\u0142ania, refleksyjnie i spokojnie… czyta\u0107 ksi\u0105\u017cki. Lektury bowiem rozwijaj\u0105 wyobra\u017ani\u0119 i umiej\u0119tno\u015b\u0107 my\u015blenia. Podzia\u0142a\u0107 zawsze zd\u0105\u017cymy \u2013 zw\u0142aszcza gdy pod wp\u0142ywem tych\u017ce lektur dzia\u0142anie b\u0119dzie od razu efektywne i kr\u00f3tkie. Czyli zrobione b\u0119dzie tylko to, co konieczne.<\/p>\n

Ze Stawiszy\u0144skim i jego \u201eRegu\u0142ami…\u201d pod r\u0119k\u0105, gotowymi do nieustannego poczytywania, mo\u017ce by\u0107 nieco \u0142atwiej prze\u017cy\u0107 w chaosie naszego wspania\u0142ego \u015bwiata. Filozofowie czasem si\u0119 przydaj\u0105 \u2013 nie s\u0105 tacy niepraktyczni, jak si\u0119 powszechnej opinii wydaje.<\/p>\n

Tomasz Sas <\/strong>
(8 02 2023)<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Tomasz Stawiszy\u0144ski\u00a0 Regu\u0142y na czas chaosu Wydawnictwo Znak litera nova, Krak\u00f3w 2022 Rekomendacja: 5\/7 Ocena ok\u0142adki: 4\/5 Kto wypad\u0142 z ram, a komu daleko jeszcze… Jak \u015bwiat \u015bwiatem, epoki wzgl\u0119dnej stabilizacji i spokoju wydarza\u0142y si\u0119 niezwykle rzadko, cho\u0107 wydaje si\u0119, \u017ce by\u0142y one i s\u0105 nadal g\u0142\u00f3wnym celem gatunku ludzkiego, kt\u00f3ry w swej zbiorowej m\u0105dro\u015bci niezachwianie mniema, \u017ce stan r\u00f3wnowagi, zbalansowanej i sprawiedliwej stabilno\u015bci oraz \u0142agodnego dobrobytu i dobrostanu tudzie\u017c pokoju \u2013 jest nie tylko po\u017c\u0105danym postulatem \u2013 lecz \u017ce si\u0119 po prostu wszystkim nale\u017cy. Aurea prima sata est aetas… Marzenia, utopie, fantazje tym cz\u0119\u015bciej i intensywniej zajmuj\u0105 przestrze\u0144 wewn\u0105trzgatunkowej wymiany my\u015bli, im rzadziej komukolwiek udaje si\u0119 cho\u0107 na chwilk\u0119 co\u015b z tych wizji zrealizowa\u0107. Przeto banalne z pozoru pytanie \u2013 jak \u017cy\u0107? – chocia\u017c po s\u0142awetnej werbalnej szar\u017cy pewnego Paprykarza w kierunku Premiera nabra\u0142o nawet charakteru memicznego \u2013 wcale nie wydaje si\u0119 prostackie i g\u0142upie. Ono oznacza tylko, \u017ce wielu ludzi albo naprawd\u0119 nie ma poj\u0119cia, co pocz\u0105\u0107 z darem egzystencji, albo w trakcie tej\u017ce egzystencji wiedz\u0119 potrzebn\u0105 do \u017cycia utraci\u0142o, wzgl\u0119dnie utraci\u0142o wiar\u0119, nadziej\u0119 lub poczucie przynale\u017cno\u015bci (z ca\u0142ym jego sztafa\u017cem zobowi\u0105za\u0144, rytua\u0142\u00f3w i rutynowych powinno\u015bci, kt\u00f3rych wype\u0142nianie utrzymuje przy \u017cyciu…). Gdy \u015bwiat nie by\u0142 jeszcze tak dynamiczny…<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":3870,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"book_review_cover_url":"","book_review_title":"","book_review_series":"","book_review_author":"","book_review_genre":"","book_review_isbn":"","book_review_publisher":"","book_review_release_date":"","book_review_format":"","book_review_pages":"","book_review_source":"","book_review_rating":"-1","book_review_summary":""},"categories":[28,410],"tags":[313],"wppr_data":{"cwp_meta_box_check":"No"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3868"}],"collection":[{"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3868"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3868\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3958,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3868\/revisions\/3958"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3870"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3868"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3868"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3868"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}