![\"\"](\"http:\/\/100zastu.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/06\/hume-sztuka-ognia-20180602-poziom-300x197.jpg\")
<\/p>\n<\/p>\n
Rekomendacja: 4\/7<\/strong><\/span> W pustym buszu masz puste r\u0119ce, puste kieszenie (opr\u00f3cz kawa\u0142ka sznurka i wiernego scyzoryka \u201eszwajcara\u201d) i nagle wymy\u015bli\u0142e\u015b sobie, \u017ce akurat tu i teraz twoj\u0105 egzystencj\u0119 ubarwi\u0107 czy zgo\u0142a uratowa\u0107 mo\u017ce fantazyjny pi\u00f3ropusz p\u0142omiennych fajerwerk\u00f3w, kt\u00f3rymi zadziwisz \u015bwiat lub ugotujesz wody na herbat\u0119… Ale jak to zrobi\u0107 \u2013 bez zapa\u0142ek, wiernego zippo lub cho\u0107by jednorazowej zapalniczki? Daniel Hume potrafi w takich warunkach roznieci\u0107 ogie\u0144 w pi\u0119tna\u015bcie sekund i ch\u0119tnie wam poka\u017ce \u2013 jak. Za pieni\u0105dze. Ten syn farmerskiej rodziny angielskiej z hrabstwa Suffolk jest bowiem instruktorem w… szkole bushcraftu (buszowego rzemios\u0142a…), czyli naucza techniki przetrwania w terenie dzikim i tropienia zwierzyny z gatunkiem homo w\u0142\u0105cznie. Jego osobistym hobby i zarazem przedmiotem naukowej, zgo\u0142a antropologicznej penetracji jest ogie\u0144. Ne tylko jego znaczenie kulturowe, ekonomiczne czy mistyczne, ale przede wszystkim kwestie praktyczne. Czyli jak i czym niec\u0105 p\u0142omienie r\u00f3\u017cne ludy zamieszkuj\u0105ce nasz\u0105 planet\u0119. Hume w\u0119druje od wiosek Inuit\u00f3w pod Biegunem P\u00f3\u0142nocnym po pustyni\u0119 Kalahari, od jakuckich koczowisk po wysepki archipelag\u00f3w wok\u00f3\u0142 Nowej Gwinei i Filipin, po australijsk\u0105 pustyni\u0119, gromadz\u0105c wiedz\u0119 miejscowych o ogniu \u2013 jego mitologii, znaczeniu w \u017cyciu spo\u0142ecznym i sposobach rozpalania. Daniel Hume Sztuka ognia Prze\u0142o\u017cy\u0142 Jacek \u017bu\u0142awnik Wydawnictwo Edipresse Polska, Warszawa 2018 Rekomendacja: 4\/7 Ocena ok\u0142adki: 3\/7 Niezb\u0119dnik \u2013 samouczek prawdziwego piromana W pustym buszu masz puste r\u0119ce, puste kieszenie (opr\u00f3cz kawa\u0142ka sznurka i wiernego scyzoryka \u201eszwajcara\u201d) i nagle wymy\u015bli\u0142e\u015b sobie, \u017ce akurat tu i teraz twoj\u0105 egzystencj\u0119 ubarwi\u0107 czy zgo\u0142a uratowa\u0107 mo\u017ce fantazyjny pi\u00f3ropusz p\u0142omiennych fajerwerk\u00f3w, kt\u00f3rymi zadziwisz \u015bwiat lub ugotujesz wody na herbat\u0119… Ale jak to zrobi\u0107 \u2013 bez zapa\u0142ek, wiernego zippo lub cho\u0107by jednorazowej zapalniczki? Daniel Hume potrafi w takich warunkach roznieci\u0107 ogie\u0144 w pi\u0119tna\u015bcie sekund i ch\u0119tnie wam poka\u017ce \u2013 jak. Za pieni\u0105dze. Ten syn farmerskiej rodziny angielskiej z hrabstwa Suffolk jest bowiem instruktorem w… szkole bushcraftu (buszowego rzemios\u0142a…), czyli naucza techniki przetrwania w terenie dzikim i tropienia zwierzyny z gatunkiem homo w\u0142\u0105cznie. Jego osobistym hobby i zarazem przedmiotem naukowej, zgo\u0142a antropologicznej penetracji jest ogie\u0144. Ne tylko jego znaczenie kulturowe, ekonomiczne czy mistyczne, ale przede wszystkim kwestie praktyczne. Czyli jak i czym niec\u0105 p\u0142omienie r\u00f3\u017cne ludy zamieszkuj\u0105ce nasz\u0105 planet\u0119. Hume w\u0119druje od wiosek Inuit\u00f3w pod Biegunem P\u00f3\u0142nocnym po pustyni\u0119 Kalahari, od jakuckich koczowisk po wysepki archipelag\u00f3w wok\u00f3\u0142 Nowej Gwinei i Filipin, po australijsk\u0105 pustyni\u0119, gromadz\u0105c wiedz\u0119 miejscowych o ogniu \u2013 jego mitologii, znaczeniu w \u017cyciu spo\u0142ecznym…<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":1093,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"book_review_cover_url":"","book_review_title":"","book_review_series":"","book_review_author":"","book_review_genre":"","book_review_isbn":"","book_review_publisher":"","book_review_release_date":"","book_review_format":"","book_review_pages":"","book_review_source":"","book_review_rating":"","book_review_summary":""},"categories":[85],"tags":[197],"wppr_data":{"cwp_meta_box_check":"No"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1091"}],"collection":[{"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1091"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1091\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2079,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1091\/revisions\/2079"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1093"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1091"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1091"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/100zastu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1091"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\nOcena ok\u0142adki: 3\/7<\/strong><\/span><\/p>\nNiezb\u0119dnik \u2013 samouczek prawdziwego piromana<\/span><\/h3>\n
\nWygl\u0105da na to, \u017ce Hume wie wszystko o ogniu i sposobach jego rozniecania. Ale to nie ca\u0142a prawda \u2013 nasz piromaniak nie kryje p\u0142omiennej satysfakcji, wr\u0119cz mi\u0142o\u015bci do ognia. Jest podpalaczem totalnym, ale na pewno nieszkodliwym. Jego hobby nie jest jednostk\u0105 chorobow\u0105, wymagaj\u0105c\u0105 izolacji, hospitalizacji i terapii. Przeciwnie: Hume jest ekspertem, naukowcem \u2013 cz\u0142owiekiem zr\u00f3wnowa\u017conym i nie zdradzaj\u0105cym objaw\u00f3w dewiacji ani niezdrowej fascynacji. On po prostu naukowo bada fenomen rozpalania ognia.
\nZdobycie i rozpowszechnienie tej umiej\u0119tno\u015bci w\u015br\u00f3d osobnik\u00f3w gatunku homo \u2013 jak si\u0119 wydaje \u2013 przes\u0105dzi\u0142o o ewolucyjnym sukcesie gromad koczuj\u0105cych ma\u0142p, uprawiaj\u0105cych zbieractwo i \u0142owiectwo. Ogie\u0144 dawa\u0142 ciep\u0142o, mile widziane w\u015br\u00f3d osobnik\u00f3w, kt\u00f3re straci\u0142y izoluj\u0105c\u0105 okryw\u0119 z futra. Ogie\u0144 umo\u017cliwi\u0142 zmian\u0119 diety; gotowanie i pieczenie znacznie wzbogaci\u0142o menu i nada\u0142o ekonomiczny sens robieniu zapas\u00f3w. Ogie\u0144 wreszcie by\u0142 obro\u0144c\u0105 i narz\u0119dziem gospodarczym (wypalanie p\u00f3l przed upraw\u0105, topienie metali, wypalanie glinianych naczy\u0144…). Ca\u0142a nasza cywilizacja jest z ognia i dzi\u0119ki ogniowi. Nic wi\u0119c dziwnego, \u017ce ogie\u0144 by\u0142 bogiem; zreszt\u0105 zaratustrianie czcz\u0105 ogie\u0144 \u2013 najdoskonalszy dar boga Ahury Mazdy \u2013 po dzi\u015b dzie\u0144, a w ich \u015bwi\u0105tyniach wieczne p\u0142omienie nieprzerwane tl\u0105 si\u0119 setki lat.
\nUmiej\u0119tno\u015b\u0107 rozniecania ognia w ekstremalnych warunkach bywa zatem gwarancj\u0105 prze\u017cycia, a na pewno prze\u017cycia w komforcie. Czym by\u0142by wiecz\u00f3r na biwaku w g\u00f3rach, na pustyni, w buszu czy d\u017cungli lub na grenlandzkim l\u0105dolodzie bez kubka aromatycznej, parz\u0105cej wargi herbaty? Ogie\u0144 daje si\u0142\u0119 i r\u00f3wnowag\u0119 ducha, odp\u0119dza strachy i z\u0142e my\u015bli, przywo\u0142uje dobre wspomnienia i rozbudza nadziej\u0119… Te psychologiczne w\u0142a\u015bciwo\u015bci ognia maj\u0105 te\u017c znaczenie socjalizacyjne, wsp\u00f3lnotowe. W dziesi\u0105tkach kultur i subkultur rytualne znaczenie ogniska \u2013 w sensie zdarzenia, a nie p\u0142on\u0105cego stosu drewna u\u0142o\u017conego w kr\u0119gu \u2013 ma ogromne znaczenie dla ducha wsp\u00f3lnoty. Do\u015b\u0107 wspomnie\u0107 wag\u0119 przyjacielskiego kr\u0119gu wok\u00f3\u0142 ognia w subkulturze skautowsko-harcerskiej. Wystarczy rzuci\u0107 has\u0142o: watra na Podhalu… Albo co\u015b z mitologii Dzikiego Zachodu: wok\u00f3\u0142 ogniska w kr\u0105g roz\u0142o\u017ceni na derkach, wsparci o zdj\u0119te z koni siod\u0142a twardziele, a przy ogniu grzej\u0105cy si\u0119 dzbanek z kaw\u0105 (cho\u0107 w USA p\u0142yn wyst\u0119puj\u0105cy pod t\u0105 nazw\u0105 w og\u00f3le nie przypomina kawy w europejsko-orientalnym rozumieniu…). Tak \u2013 ognisko by\u0142o wa\u017cnym elementem etosu. W mojej dru\u017cynie harcerskiej funkcja \u201eogniomistrza\u201d by\u0142a zaszczytnym wyr\u00f3\u017cnieniem, \u015bwiadectwem wtajemniczenia i przynale\u017cno\u015bci do elity. Taki spec wyznacza\u0142 bezpieczne miejsce, kierowa\u0142 gromadzeniem paliwa, osobi\u015bcie uk\u0142ada\u0142 stos, roznieca\u0142 podpa\u0142k\u0119, dok\u0142ada\u0142 do ognia, nadzorowa\u0142 proces spalania i odpowiada\u0142 za dok\u0142adne zgaszenie resztek. No i on jeden mia\u0142 prawo bezkarnego noszenia pude\u0142ka zapa\u0142ek w kieszeni.
\nA gdyby zapa\u0142ek zabrak\u0142o? No to by\u0142by problem… C o innego bowiem rozpali\u0107 ogie\u0144 trzema zapa\u0142kami, co innego \u2013 w og\u00f3le bez. Do tego trzeba czyta\u0107 Hume’a \u2013 chyba, \u017ce kto\u015b ma mocne okulary i akurat \u015bwieci s\u0142o\u0144ce… Ale og\u00f3lnie dwa s\u0105 sposoby wzniecenia ognia, wykorzystuj\u0105ce prawa fizyki, najpro\u015bciej rzecz bior\u0105c. Pierwszy z nich to tarcie, podczas kt\u00f3rego wydziela si\u0119 ciep\u0142o \u2013 czasem tyle, \u017ce dojdzie do zap\u0142onu… Wystarczy dwie p\u0142aszczyzny styczne przesuwa\u0107 wzgl\u0119dem siebie ruchem posuwisto-zwrotnym ewentualnie obrotowym, by uzyska\u0107 temperatur\u0119 dostatecznie wysok\u0105, by co\u015b zap\u0142on\u0119\u0142o \u2013 najlepiej delikatna podpa\u0142ka, a od niej dopiero reszta paliwa. Mo\u017cna dwa kawa\u0142ki drewna pociera\u0107 o siebie, mo\u017cna patyczkiem wierci\u0107 w zag\u0142\u0119bieniu wi\u0119kszego drewienka. W ko\u0144cu buchnie p\u0142omie\u0144 \u2013 to tylko kwestia cierpliwo\u015bci, wy\u0107wiczonej zr\u0119czno\u015bci i wprawy.
\nHume omawia po kolei najwa\u017cniejsze tubylcze techniki pozyskiwania p\u0142omienia i s\u0142u\u017c\u0105ce do tego narz\u0119dzia. \u015awider ogniowy, \u0142uk ogniowy, p\u0142ug ogniowy, pi\u0142a ogniowa, rzemie\u0144 ogniowy… Pomys\u0142owo\u015b\u0107 mieszka\u0144c\u00f3w naszej planety zda si\u0119 nie mie\u0107 granic. A przecie\u017c pocieranie to dopiero po\u0142owa sposob\u00f3w na ogie\u0144. Druga ga\u0142\u0105\u017a technik niecenia jest iskrowa, wykorzystuj\u0105ca zjawisko gor\u0105cych iskier powstaj\u0105cych w wyniku gwa\u0142townego zderzenia dw\u00f3ch odpowiednio twardych obiekt\u00f3w kamiennych (krzemie\u0144!) lub metalowych. Wystarczy iskry z krzesiwa skierowa\u0107 na delikatn\u0105 podpa\u0142k\u0119 \u2013 na przyk\u0142ad kawa\u0142ek huby drzewnej… Podmucha\u0107, roz\u017carzy\u0107 i mamy po\u017c\u0105dany p\u0142omie\u0144.
\nAle najbardziej wyrafinowany sprz\u0119t opisuje Hume w mikroreporta\u017cyku z Malezji, gdzie nad jeziorem Bera w Pahangu, w wiosce Orang Asli mieszka mistrz Jamri, jeden z ostatnich na \u015bwiecie producent\u00f3w drewnianych, kieszonkowych \u201ezapalniczek\u201d, czyli t\u0142ok\u00f3w ogniowych. Cie\u0144szy patyczek porusza si\u0119 w wydr\u0105\u017conym w drewienku kanaliku: jeden szybki ruch i tarcie zapala odrobin\u0119 podpa\u0142ki. Prosto, elegancko, bezpiecznie… A jak si\u0119 t\u0142ok ogniowy rozkalibruje (nieuniknione!), wyd\u0142ubiesz sobie nowy przyrz\u0105d. Zawsze warto mie\u0107 go przy sobie – nie tylko w buszu, na pustyni czy w lesie deszczowym albo na lodowcu. Na ulicy te\u017c…
\n\u201eSztuka ognia\u201d mie\u015bci si\u0119 w nurcie modnych ostatnio \u201estyl\u00f3wek\u201d – ksi\u0105\u017cek najog\u00f3lniej m\u00f3wi\u0105c – o stylu \u017cycia. Jak \u017cycie ulepszy\u0107, jak sobie radzi\u0107, jak si\u0119 odnale\u017a\u0107, jak je\u015b\u0107, odpoczywa\u0107, nawi\u0105zywa\u0107 i utrzymywa\u0107 kontakty, jak by\u0107 kreatywnym, przekonuj\u0105cym, asertywnym, szcz\u0119\u015bliwym po du\u0144sku (to koszmarne hygge), po japo\u0144sku (osobliwe ikigai…), jak sobie radzi\u0107 z aligatorami, jak schudn\u0105\u0107… Wi\u0119kszo\u015b\u0107 to bezwarto\u015bciowy ch\u0142am, zw\u0142aszcza ksi\u0105\u017cki pisane przez samozwa\u0144czych \u201etrener\u00f3w\u201d i innych magik\u00f3w od tzw. osobowo\u015bci. Nabieranie naiwnych… Ksi\u0105\u017cka Hume’a troch\u0119 z tego nurtu wystaje. Wprawdzie jej autor to typowy survivalowiec, ale nie maniakalny… gaw\u0119dziarz i mitoman z przero\u015bni\u0119tym ego. Pisze o swojej pasji. Wi\u0119c czasem nie udaje mu si\u0119 pow\u015bci\u0105gn\u0105\u0107 emocji. Ale co do zasady jest rzeczowy, dobrze przygotowany \u2013 i nie narzuca swego punktu widzenia. Dlatego warto go czyta\u0107 \u2013 dla samej przyjemno\u015bci obcowania z fachowcem, skromnym rzemie\u015blnikiem. I fascynuj\u0105cym tematem. A przecie\u017c wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nas do ko\u0144ca \u017cycia nie znajdzie si\u0119 w sytuacji, w kt\u00f3rej nauki Hume’a znalaz\u0142yby zastosowanie. Nie o to chodzi \u2013 czasem chodzi tylko o przyjemno\u015b\u0107…
\nTomasz Sas<\/strong>
\n(3 06 2018)<\/strong><\/p>\n
\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"